Trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Đà Nẵng đứng trước yêu cầu đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ để theo kịp những chuyển động nhanh chóng của thực tiễn. Chuyển đổi số vì thế không chỉ là câu chuyện đưa văn bản lên môi trường điện tử hay ứng dụng công nghệ vào quản lý, mà sâu xa hơn là chuyển từ điều hành dựa nhiều vào hồ sơ, báo cáo sang quản trị dựa trên dữ liệu, tiến độ và kết quả thực chất. Từ cấp thành phố đến từng chi bộ, tổ dân phố, hành trình ấy đang đặt ra yêu cầu mới: mỗi chủ trương phải được cụ thể hóa bằng hành động, mỗi nhiệm vụ gắn với trách nhiệm rõ ràng và mỗi kết quả phải được kiểm chứng từ thực tiễn, để nghị quyết không dừng lại trên văn bản mà thực sự đi vào cuộc sống
Quang cảnh buổi làm việc về cải cách hành chính, chuyển đổi số của thành phố Đà Nẵng. Ảnh: TÂM ĐAN/Báo Đà Nẵng.
Khi không gian phát triển thay đổi, cách lãnh đạo cũng phải thay đổi
Một buổi làm việc, một hệ thống dữ liệu, một chiếc điện thoại của cán bộ, đảng viên hay một hồ sơ được xử lý trực tuyến có thể nhìn như những mảnh ghép riêng lẻ của quá trình chuyển đổi số. Nhưng phía sau những thay đổi ấy đang hình thành một chuyển động lớn hơn: Đà Nẵng từng bước thay đổi cách thức lãnh đạo, điều hành và tổ chức thực hiện nhiệm vụ trong môi trường số.
Sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu đặt ra không chỉ là bảo đảm bộ máy hoạt động thông suốt. Quan trọng hơn, đó là làm sao để các quyết định của cấp ủy, chính quyền được chuyển hóa nhanh hơn thành nhiệm vụ cụ thể; tiến độ được nhìn thấy rõ hơn; những điểm nghẽn được nhận diện sớm hơn và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, cán bộ được xác định cụ thể hơn.
Những con số trong 9 tháng đầu năm 2026 phần nào cho thấy quy mô của quá trình chuyển đổi số tại Đà Nẵng. Tính đến ngày 14/9/2026, thành phố được Trung ương giao 293 nhiệm vụ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, trong đó 187 nhiệm vụ đã hoàn thành, 102 nhiệm vụ thường xuyên, 4 nhiệm vụ đang thực hiện và không có nhiệm vụ quá hạn.
Đằng sau mỗi con số là một yêu cầu mới đối với phương thức lãnh đạo: không thể chỉ biết nhiệm vụ đã ban hành hay chưa, mà phải biết nhiệm vụ đang ở đâu, ai chịu trách nhiệm, tiến độ thế nào, vướng mắc nằm ở khâu nào và kết quả cuối cùng ra sao.
Không chỉ “có dữ liệu”, mà phải lãnh đạo trên dữ liệu
Trong phương thức quản lý truyền thống, một chủ trương thường đi qua một chuỗi quen thuộc: nghị quyết, chương trình, kế hoạch, phân công, báo cáo, kiểm tra, sơ kết, tổng kết.
Môi trường số không xóa bỏ chuỗi ấy. Ngược lại, nó đặt ra yêu cầu phải làm cho toàn bộ chuỗi vận hành nhanh hơn, minh bạch hơn và có khả năng đo lường tốt hơn.
Đó cũng là lý do dữ liệu ngày càng trở thành một bộ phận của hoạt động lãnh đạo, điều hành.
Những con số cập nhật đến ngày 14/9/2026 cho thấy Đà Nẵng đang từng bước đẩy mạnh chuyển đổi số gắn với đổi mới phương thức quản lý, chỉ đạo và điều hành. Hệ thống Trung tâm giám sát, điều hành thông minh (IOC) đã tích hợp hơn 30 nguồn dữ liệu từ 45 cơ quan, đơn vị, phát triển hơn 30 dịch vụ giám sát với hơn 250 biểu đồ trực quan và 60 loại cảnh báo, dự báo; đồng thời được phân quyền sử dụng cho 94 xã, phường, đặc khu và các sở, ngành, với hơn 3.500 tài khoản người dùng. Việc kết nối, tích hợp và khai thác dữ liệu tạo thêm cơ sở để các cấp, ngành theo dõi tiến độ, giám sát tình hình thực hiện nhiệm vụ, phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo và điều hành kịp thời, hiệu quả hơn.
Những con số ấy cho thấy thành phố đang xây dựng một hạ tầng thông tin không chỉ phục vụ quản lý hành chính, mà còn tạo điều kiện để các cấp có thêm cơ sở theo dõi, phân tích và ra quyết định.
Sự khác biệt nằm ở chỗ: dữ liệu chỉ thực sự có giá trị khi trở thành thông tin phục vụ quyết định và hành động.
Một nhiệm vụ được nhập lên hệ thống chưa đồng nghĩa với nhiệm vụ đã được giải quyết. Một báo cáo được số hóa chưa đồng nghĩa với phương thức lãnh đạo đã thay đổi.
Điều quan trọng hơn là từ dữ liệu có thể phát hiện điểm nghẽn, từ điểm nghẽn xác định trách nhiệm, từ trách nhiệm xác định giải pháp và từ giải pháp đo được kết quả.
Đó là bước chuyển từ “có dữ liệu” sang “lãnh đạo trên dữ liệu”.
Tại một cuộc làm việc về thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang nhấn mạnh yêu cầu “đã nói là phải làm, tuân thủ tiến độ, có sản phẩm cụ thể”. Tinh thần ấy đặt ra một yêu cầu rõ ràng: chủ trương phải gắn với nhiệm vụ; nhiệm vụ phải có tiến độ; tiến độ phải có dữ liệu kiểm chứng và kết quả phải có sản phẩm cụ thể.
Từ thành phố đến cơ sở: một lát cắt An Thắng
Nếu nhìn từ cấp thành phố, chuyển đổi số có thể được nhận diện qua những hệ thống dữ liệu, IOC hay các nền tảng dùng chung. Nhưng khi đi xuống cơ sở, sự thay đổi ấy hiện lên cụ thể hơn: một cuộc họp, một nhiệm vụ được giao, một hồ sơ được xử lý, một đảng viên sử dụng điện thoại để tiếp nhận thông tin của tổ chức Đảng.
Phường An Thắng là một lát cắt như vậy.
Được hình thành trên cơ sở sáp nhập Điện An, Điện Thắng Trung và Điện Thắng Nam, An Thắng bước vào nhiệm kỳ mới với không gian phát triển rộng hơn và yêu cầu quản trị cũng khác trước. Địa phương phải vừa bảo đảm bộ máy hoạt động ổn định, vừa tổ chức lại cách lãnh đạo, theo dõi công việc và nắm bắt tình hình trong điều kiện địa bàn, tổ chức và khối lượng nhiệm vụ thay đổi.
Hoạt động của Đảng ủy phường An Thắng trong quá trình tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Ảnh: PHƯƠNG HUY/Báo Đà Nẵng.
Từ thực tiễn của An Thắng có thể thấy, chuyển đổi số không nên được hiểu là một mảng việc đứng bên cạnh công tác xây dựng Đảng. Điều đáng chú ý hơn là yêu cầu đưa công nghệ vào quá trình cụ thể hóa nghị quyết, phân công nhiệm vụ, theo dõi tiến độ, nắm bắt dư luận và phục vụ công tác kiểm tra, giám sát.
Với vai trò người đứng đầu cấp ủy, đồng chí Nguyễn Xuân Hà, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường An Thắng, cùng tập thể Đảng ủy đứng trước yêu cầu tiếp tục đổi mới cách thức lãnh đạo để đáp ứng yêu cầu vận hành của địa phương trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Chuyển đổi số trong công tác xây dựng Đảng vì vậy không nên được xem là một mảng việc tách rời, mà cần gắn với quá trình cụ thể hóa nghị quyết, phân công nhiệm vụ, theo dõi tiến độ, nắm bắt dư luận và phục vụ công tác kiểm tra, giám sát.
Một cuộc làm việc của đoàn kiểm tra của Ban Thường vụ Thành ủy tại An Thắng tháng 4/2026 cũng tập trung vào những nội dung có thể đo lường: việc lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Chương trình hành động của Thành ủy, hoạt động của địa phương sau vận hành chính quyền 2 cấp, Nghị quyết 57-NQ/TW và các nhiệm vụ phát triển.
Từ một ứng dụng đến một thói quen của đảng viên
Một trong những hình ảnh dễ nhận thấy nhất của chuyển đổi số trong công tác Đảng là Sổ tay đảng viên điện tử.
Nhưng đằng sau việc cài đặt một ứng dụng là một câu hỏi lớn hơn: liệu công cụ số có thực sự trở thành một phần trong sinh hoạt Đảng hay chỉ dừng ở việc hoàn thành một chỉ tiêu kỹ thuật?
Sổ tay đảng viên điện tử trên thiết bị di động. Ảnh: Nhật Hà/ Ban Xây dựng Đảng phường
Tại phường An Thắng với 100% dữ liệu đảng viên được chuẩn hóa trên phần mềm 4.0 và cài đặt ứng dụng Sổ tay đảng viên điện tử, đạt tỷ lệ 100% (796/796 đảng viên). Kết quả này cho thấy những chuyển biến bước đầu trong việc đưa ứng dụng số vào công tác xây dựng Đảng tại cơ sở. Tuy nhiên, yêu cầu đặt ra không chỉ dừng lại ở việc cài đặt, mà quan trọng hơn là nâng cao tần suất sử dụng, từng bước hình thành thói quen khai thác ứng dụng trong sinh hoạt và thực hiện nhiệm vụ của mỗi đảng viên.
Trên phạm vi toàn thành phố Đà Nẵng, tỷ lệ đảng viên cài đặt và sử dụng Sổ tay đảng viên điện tử đạt 95,72%. Đây là tín hiệu cho thấy việc triển khai ứng dụng đang từng bước được mở rộng, đồng thời đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cao hiệu quả sử dụng thực chất tại các tổ chức đảng, chi bộ.
Như vậy, Sổ tay đảng viên điện tử đang trở thành một phép thử sinh động cho đổi mới phương thức hoạt động của tổ chức Đảng: công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó thay đổi hành vi, thói quen và chất lượng sinh hoạt.
Người cán bộ ở giữa dòng chảy số
Mọi hệ thống dữ liệu cuối cùng vẫn phải đi qua con người. Ở cơ sở, đội ngũ cán bộ chính là cầu nối đưa chủ trương, nghị quyết của Đảng vào thực tiễn, đồng thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân.
Tại An Thắng, các đồng chí Bí thư, Tổ trưởng Tổ dân phố như đồng chí Nguyễn Trọng Phương, Bí thư Chi bộ Tổ dân phố Phong Lục; đồng chí Lê Tự Vinh, Bí thư Chi bộ Tổ dân phố Thanh Quýt 3; đồng chí Lê Tự Hoài Ân, Tổ trưởng Tổ dân phố Thanh Quýt 1... là những mắt xích quan trọng trong quá trình đó. Thông qua các nền tảng số như Sổ tay đảng viên điện tử và hệ thống thông tin phục vụ công tác tuyên giáo, cán bộ cơ sở có thêm kênh tiếp cận văn bản, cập nhật thông tin, đổi mới cách thức tuyên truyền và kết nối với người dân. Qua đó, công nghệ từng bước hỗ trợ nâng cao hiệu quả hoạt động của chi bộ, công tác tuyên truyền và quản lý tại khu dân cư.
Chuyển đổi số vì thế không chỉ là ứng dụng phần mềm, mà còn là thay đổi phương thức làm việc, cách tiếp cận thông tin và nắm bắt tình hình thực tiễn. Đối với công tác tuyên giáo, bên cạnh việc truyền tải chủ trương, định hướng thông tin, cán bộ còn phải chủ động theo dõi diễn biến dư luận, nhận diện vấn đề trên không gian mạng và khai thác dữ liệu phục vụ công tác tham mưu.
Nói cách khác, cán bộ tuyên giáo phải từng bước trở thành “cán bộ số” – biết sử dụng công nghệ, khai thác thông tin và vận dụng dữ liệu vào thực tiễn. Bởi công nghệ có thể rút ngắn khoảng cách thông tin, nhưng chính con người mới quyết định hiệu quả chuyển đổi số và khả năng đưa chủ trương của Đảng đi vào cuộc sống.
Từ “giám sát trên hồ sơ” đến “giám sát trên dữ liệu”
Quang cảnh Hội nghị Sơ kết tình hình thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW và Quyết định số 204-QĐ/TW 6 tháng đầu năm 2026 trên địa bàn phường An Thắng. Ảnh Yến Nhi/Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công phường
Một thay đổi khác đang diễn ra là cách kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ.
Trong phương thức truyền thống, báo cáo là nguồn thông tin quan trọng để cấp trên nắm tình hình. Trong môi trường dữ liệu, báo cáo vẫn cần thiết nhưng ngày càng được đặt cạnh những thông tin có thể kiểm chứng từ hệ thống, tiến độ xử lý, hồ sơ điện tử và các chỉ số thực hiện nhiệm vụ.
Điều đó mở ra khả năng chuyển từ “giám sát trên hồ sơ” sang “giám sát trên dữ liệu”.
Một nhiệm vụ chậm không chỉ được phát hiện khi đơn vị báo cáo; tiến độ có thể được theo dõi trong quá trình thực hiện. Một điểm nghẽn không chỉ được mô tả bằng câu chữ; nó có thể được nhận diện qua số lượng hồ sơ tồn, thời gian xử lý, tỷ lệ quá hạn hay những cảnh báo trên hệ thống.
Nhưng dữ liệu không thay thế vai trò của người lãnh đạo. Dữ liệu có thể chỉ ra một điểm nghẽn, nhưng người lãnh đạo phải quyết định cách tháo gỡ. Dữ liệu có thể cảnh báo một nhiệm vụ chậm, nhưng cán bộ phải xác định nguyên nhân và chịu trách nhiệm xử lý. Dữ liệu có thể cho thấy một vấn đề xã hội đang nổi lên, nhưng để giải quyết vấn đề đó vẫn cần đối thoại, vận động và sự hiện diện của cán bộ ở cơ sở.
Công nghệ tạo ra khả năng nhìn thấy; phương thức lãnh đạo mới quyết định cách hành động.
Đà Nẵng: từ chuyển đổi số đến chuyển đổi phương thức lãnh đạo
Nhìn từ những chuyển động trên, chuyển đổi số đang mở rộng phạm vi từ cải cách thủ tục hành chính sang công tác xây dựng Đảng, quản trị chính quyền và tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị. Đà Nẵng đang từng bước xây dựng, kết nối các nền tảng như IOC, kho dữ liệu dùng chung, hệ thống dịch vụ công trực tuyến, cơ sở dữ liệu đảng viên và Sổ tay đảng viên điện tử.
Tuy nhiên, mục tiêu cuối cùng không phải là có thật nhiều hệ thống hay số hóa thật nhiều văn bản. Mục tiêu là hình thành phương thức lãnh đạo có khả năng phản ứng nhanh hơn với thực tiễn, quyết định dựa trên thông tin đầy đủ hơn và kiểm soát kết quả chặt chẽ hơn. Dữ liệu cần được kết nối với nhiệm vụ; nhiệm vụ phải gắn với trách nhiệm; kết quả cuối cùng phải được nhìn nhận qua chất lượng phục vụ và mức độ giải quyết những vấn đề thực tế của người dân, doanh nghiệp.
Từ văn bản đến dữ liệu, từ dữ liệu đến hành động
Điểm xuất phát của công tác lãnh đạo vẫn là nghị quyết. Nhưng trong kỷ nguyên số, nghị quyết không thể chỉ dừng lại ở văn bản. Nghị quyết phải được cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch và nhiệm vụ; mỗi nhiệm vụ cần có người thực hiện, thời hạn và sản phẩm; quá trình triển khai được cập nhật bằng dữ liệu; dữ liệu trở thành căn cứ để kiểm tra, giám sát, điều chỉnh và ra quyết định.
Ở tầm thành phố, hành trình ấy thể hiện qua việc xây dựng hạ tầng dữ liệu, IOC, các nền tảng số và hệ thống phục vụ người dân, doanh nghiệp. Ở cơ sở, hành trình hiện lên qua từng nhiệm vụ, từng hồ sơ hành chính, từng cuộc họp, từng lần trao đổi thông tin với đảng viên và từng vấn đề được cấp ủy, chính quyền nhận diện, xử lý.
An Thắng là một lát cắt trong bức tranh rộng lớn ấy. Điều cần hướng tới trên toàn thành phố không chỉ là chuyển đổi công cụ, mà là đổi mới cách làm: từ quản lý dựa nhiều vào hồ sơ sang quản trị ngày càng dựa trên dữ liệu; từ chờ báo cáo sang chủ động theo dõi tiến độ; từ truyền đạt thông tin một chiều sang tăng cường tương tác; từ ghi nhận kết quả trên giấy tờ sang kiểm chứng bằng sản phẩm và tác động thực tế.
Trong hành trình đó, công nghệ không phải đích đến. Đích đến là phương thức lãnh đạo gần thực tiễn hơn, nền hành chính vận hành hiệu quả hơn và hệ thống chính trị có khả năng nắm bắt, phản ứng, phục vụ người dân tốt hơn. Khi mỗi nghị quyết được cụ thể hóa bằng hành động, được theo dõi bằng dữ liệu và được kiểm chứng qua kết quả trong đời sống, chuyển đổi số mới thực sự trở thành động lực đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng trong kỷ nguyên số.